Catalonië: een interne kwestie

Of de Catalanen zondag naar de stembus gaan, is nog niet helemaal zeker. De meesten willen wel, maar geen enkele mag. Of Catalonië volgende week de onafhankelijkheid uitroept, lijkt me wel redelijk zeker. Al zal dat op zich ook wel niet mogen. In elk geval is het een mooi moment om er op Jorre iets over te zeggen, dat mag gelukkig nog wel. 

Laat ik eerst boud spreken: mij kan het niet schelen of Catalonië onafhankelijk wordt. Wat dat hele ‘procés’ betreft zit ik op dezelfde retorische lijn als de Europese Unie: het is een interne aangelegenheid. Maar de lijnen divergeren alweer zodra we een adjectiefje toevoegen aan die interne aangelegenheid.

Volgens de EU gaat het om een interne Spaanse aangelegenheid. Zelf zou ik die ‘Spaanse’ vervangen door ‘Europese’. De EU, die het anders niet nalaat om toestanden te europeaniseren, neemt begrijpelijk maar onterecht een afwachtende houding aan in de Catalaanse kwestie. Tot haar eigen schade, naar ik vermoed.

8f18262396b682254368ecf40dd6f556De afwachtende houding van de EU is begrijpelijk omdat de Unie, zoals bij de Brexit, helemaal geen scenario klaar heeft voor wat je in neutraal politiek jargon gemakkelijk inbreiding zou kunnen noemen. Net zoals de EU niks voorzien had voor een lidstaat die (eventjes) denkt uit de Unie te willen stappen, zo heeft ze niks klaar voor herstructureringen binnen de bestaande lidstaten. Werk aan de winkel, zou ik zeggen.

Toch is de afwachtende houding van de EU onterecht. Want willen of niet, Europa is één en wat vandaag in de ene uithoek van Europa gebeurt, kan morgen zomaar in een ander deel plaatsvinden. De aanpak van één lidstaat is perceptueel de aanpak van de Unie. De manier waarop Madrid omging- en gaat met het ‘procés’ leert de rest van de EU waaraan het zich kan verwachten wanneer het onze beurt is.

En dat terwijl de EU net zou kunnen uitpakken met een pacifistisch en louter politiek onafhankelijksstreven als dat van Catalonië. Behalve in Schotland vind je nergens ter wereld zo’n geweldloze revolutie. De EU, die in de nieuwe wereldorde zo graag het morele kompas wil spelen, mist hier een opgelegde kans om te tonen dat het haar menens is met haar verlichtingswaarden. Door afzijdig te blijven schaadt de EU haar eigen geloofwaardigheid.

Dus, in plaats van zich wat nerveus aan de kant te houden, moet de EU 3 dingen doen. Ten eerste moet ze Madrid diets maken dat het met argumenten en wervende verhalen moet vechten in plaats van met brute machtspolitiek. Het Spaanse centrale gezag heeft de Catalanen nog geen enkel argument pro-Spanje aangereikt, voor de moderne Europeaan die voortdurend om de oren wordt geslagen met dat je jezelf aantrekkelijk in de markt moet zetten, is alleen al dit gegeven behoorlijk hallucinant.

Ten tweede moet de EU haar draaiboeken aanvullen met uittredings- en inbreidingsscenario’s. De politieke kaart wordt voortdurend hertekend, de EU moet zich daarop voorbereiden. En ten derde, wat aansluit bij het vorige, dient de EU kwesties als Catalonië als interne Europese aangelegenheden te behandelen die repercussies hebben voor ons allemaal.

Misschien is het tijd voor een Europese grondwet.

 

Afbeelding mannetje met vlag

Catalonia next state in Europe

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s