Europa – het losgelaten continent (1/4)

2017 wordt een kritiek jaar voor de Europese Unie. Dat zijn niet mijn woorden, maar die van de Amerikaanse denktank Stratfor, dat bovendien zijn geld niet inzet op een goede afloop.

In de vier volgende bijdragen sta ik stil bij mijn geliefde continent en het cruciale jaar dat ons wacht. In deel I, dat hieronder staat, kijk ik eerst naar de Verenigde Staten, waar een nieuwe wind lijkt te waaien. Morgen in deel II verken ik de impact van die Amerikaanse wind op Europa. Overmorgen richt ik mijn focus kort op de Europese integratie van binnenuit. De dag nadien formuleer ik een kort slot.

***

Deel I – De Amerikaanse blik vooruit

Naar jaarlijkse gewoonte hield de website Foreign Policy een survey over de Amerikaanse militaire prioriteiten voor het komende jaar, in casu 2017. De site verstuurde de survey naar 7000 regeringsleden, experts in buitenlandse zaken en academici met de vraag 30 brandhaarden te rangschikken naar prioriteit voor de VS. De site kreeg ruim 500 (7,14%) (geheel of gedeeltelijk?) ingevulde enquêtes terug.

 De resultaten werden ondergebracht in 3 prioriteitsgraden: hoog, gemiddeld en laag. Hieronder geef ik de verdeling weer per geografische zone.

REGIO TIER I TIER II TIER III TOTAAL
HOME 2 0 0 2
RUSLAND 1 0 1 2
MIDDEN-OOSTEN 3 4 0 7
EUROPA 0 2 0 2
TURKIJE 0 1 0 1
ZUIDOOST-AZIE 1 5 1 7
AFRIKA 0 0 7 7
ZUID-AMERIKA 0 1 1 2
MIDDEN-AMERIKA 0 0 0 0
TOTAAL 7 13 10 30

N=500
Bron: eigen tabel obv www.foreignpolicy.com

Je kan de tabelgegevens ook plotten op een wereldkaart:

wereldprognose-fp
De 30 Amerikaanse prioriteiten voor 2017.

Drie regio’s springen eruit: het Midden-Oosten, sub-Sahariaans Afrika en Zuidoost-Azië met elk 7 aangestipte conflicten. De verdeling over het prioriteitscontinuüm is evenwel sterk verschillend naar gelang de regio. Zo bevinden alle 7 Afrikaanse conflicten zich in de laagste prioriteitscategorie.

 Het Midden-Oosten blijft de regio van de hoogste prioriteit voor de VS, met Syrië, Afghanistan en het Turks-Koerdische conflict in Tier I. Volgens het begeleidende artikel op Foreign Policy verliest het Midden-Oosten aan prioriteit in vergelijking met voorgaande jaren: vier conflicten die er vorig jaar instonden, haalden niet eens de laagste prioriteit in 2017. Van de 9 nieuw geïntroduceerde brandhaarden was er maar 1 uit het Midden-Oosten.

 Opvallend is ook de relatief beperkte belangstelling die Rusland krijgt, al zit Rusland net als de VS wellicht in zowat elk conflict ter wereld op de een of andere manier verwikkeld. In de hoogste categorie zit “enkel” de vrees voor een gewapend conflict tussen Rusland en de NAVO, een vrees die even goed kan gekaderd worden als HOME bekeken vanuit de retrenchment-politiek die Trump voorstaat (zie lager). Het lageprioriteitsconflict dat ik als Rusland heb gemarkeerd, gaat in feite niet eens over Rusland, maar over een dispuut tussen Armenië en Azerbeidjan over Nagorno-Karabakh.

 Latijns- en Midden-Amerika krijgen nauwelijks aandacht. Dat is best curieus, vooral dan de nulscore voor Midden-Amerika. Zoals Robert D. Kaplan al aangeeft in zijn boek De wraak van de geografie is de zuidwestelijke grens de enige echte kwetsbare van de VS en de moeite van het in de gaten houden meer dan waard. Mexico, door Kaplan beschreven als een failed state, zou altijd hoog op de agenda van Washington moeten staan.

 Het verminderde belang dat het Midden-Oosten krijgt past bij de retoriek van toekomstig president Donald Trump en bij de retrenchment die al onder Obama is ingezet. Retrenchment staat voor “the idea that the United States will pull back from overseas obligations, get others to carry more of the weight of their own defense, and let the United States focus on boosting economic competitiveness” (Stratfor). Dat beloof niet veel goeds.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s